Ana Sayfa / İpuçları
İpuçları
Eğitimlerde en çok sorulan konulardan kısa anlatımlar ve hemen uygulayabileceğiniz pratik bilgiler.
Aramanıza uygun ipucu bulunamadı.
Tümü 98 Excel 25 Power BI 20 SQL 17 Yapay Zekâ 12 Access ve VBA 9 Office 9 Raporlama 6
Excel
Veriyi önce Tabloya çevirin
Veri aralığınızı seçip Ctrl+T’ye basın. Tablo, yeni satırları formüllere, grafiklere ve özet tablolara otomatik dahil eder; sütun adlarıyla okunaklı formüller yazarsınız.
=TOPLA(Satislar[Tutar])
=SUM(Satislar[Tutar])
Excel
DÜŞEYARA (VLOOKUP) yerine ÇAPRAZARA (XLOOKUP)
ÇAPRAZARA (XLOOKUP) hem sola hem sağa arar, sütun numarası istemez ve bulunamayan değer için kendi mesajınızı yazmanıza izin verir. Sütun eklediğinizde formül bozulmaz.
=ÇAPRAZARA(A2; Urunler[Kod]; Urunler[Fiyat]; "Bulunamadı")
=XLOOKUP(A2, Urunler[Kod], Urunler[Fiyat], "Bulunamadı")
Excel
FİLTRE (FILTER) ile canlı alt listeler
FİLTRE işlevi koşula uyan tüm satırları tek formülle döndürür ve kaynak değiştikçe kendiliğinden güncellenir. BENZERSİZ (UNIQUE) ve SIRALA (SORT) ile birleştirerek açılır listeler için temiz kaynaklar oluşturabilirsiniz.
=SIRALA(BENZERSİZ(FİLTRE(Satislar[Bölge]; Satislar[Yıl]=2026)))
=SORT(UNIQUE(FILTER(Satislar[Bölge], Satislar[Yıl]=2026)))
Excel
$ işaretini F4 ile koyun
Formülde bir hücre başvurusunun üzerindeyken F4’e her basışınızda başvuru $A$1 → A$1 → $A1 → A1 arasında döner. Kopyalarken sabit kalması gereken hücreleri böyle kilitleyin.
=B2*$F$1
Excel
Hızlı Doldurma: Ctrl+E
Ad-soyadı ayırmak, kodun bir parçasını almak gibi işlerde ilk hücreye istediğiniz sonucu elle yazın, alttaki hücrede Ctrl+E’ye basın. Excel deseni tanıyıp sütunu doldurur.
Excel
Çok koşullu toplam: ÇOKETOPLA (SUMIFS)
Birden fazla koşula göre toplam almak için ÇOKETOPLA kullanın. Önce toplanacak sütun, ardından koşul aralığı ve koşul çiftleri gelir.
=ÇOKETOPLA(Satislar[Tutar]; Satislar[Bölge]; "Ege"; Satislar[Yıl]; 2026)
=SUMIFS(Satislar[Tutar], Satislar[Bölge], "Ege", Satislar[Yıl], 2026)
Excel
Özet tabloyu yenilemeyi unutmayın
Kaynak veri değiştiğinde özet tablo kendiliğinden güncellenmez. Özet tabloya sağ tıklayıp Yenile deyin ya da Alt+F5 kullanın; tüm özet tablolar için Ctrl+Alt+F5.
Excel
En çok kullanılan kısayollar
Birkaç kısayol günde dakikalar kazandırır: Ctrl+Shift+L filtre açar/kapatır, Alt+= otomatik toplam ekler, Ctrl+Ok tuşları veri sonuna gider, Ctrl+1 Hücre Biçimlendir penceresini açar.
Power BI
Modeli yıldız şemasıyla kurun
Sayısal hareketleri (satış, sipariş) olgu tablosunda, açıklayıcı bilgileri (ürün, müşteri, tarih) boyut tablolarında tutun. Boyutlardan olguya tek yönlü ilişkiler; daha basit DAX, daha hızlı rapor demektir.
Power BI
Bölme için DIVIDE kullanın
DIVIDE, sıfıra bölmede hata yerine boş (ya da sizin belirlediğiniz) değer döndürür. Böylece grafiklerde ve toplamlarda hata görünmez.
Kâr Marjı % = DIVIDE ( [Kâr], [Satış] )
Power BI
Değişkenlerle okunaklı ölçüler
VAR ile ara sonuçlara isim verin. Formül hem okunur hale gelir hem de aynı ifade bir kez hesaplanır.
Marj % =
VAR Satis = SUM ( Satislar[Tutar] )
VAR Maliyet = SUM ( Satislar[Maliyet] )
RETURN DIVIDE ( Satis - Maliyet, Satis )
Power BI
Ayrı bir tarih tablosu kullanın
Yılbaşından bugüne, önceki yıl gibi zaman zekâsı hesapları için kesintisiz günlerden oluşan bir tarih tablosu oluşturun ve tarih tablosu olarak işaretleyin.
Tarih = CALENDAR ( DATE ( 2024, 1, 1 ), DATE ( 2026, 12, 31 ) )
Power BI
Gereksiz sütunları baştan atın
Modele yalnızca raporda kullanacağınız satır ve sütunları alın. Model küçüldükçe dosya hafifler, yenileme ve görseller hızlanır.
Power BI
Power Query’de filtreyi öne alın
Satırları süzme adımlarını sorgunun başına, sıralama gibi pahalı adımları sona koyun. Adımlara anlamlı isimler verirseniz sorguyu aylar sonra da anlarsınız.
SQL
SELECT * yerine sütun adları
Yalnızca ihtiyacınız olan sütunları yazın. Sorgu daha hızlı çalışır, tablo yapısı değiştiğinde raporunuz bozulmaz.
SELECT MusteriAdi, Sehir, Tutar
FROM Siparisler;
SQL
WHERE mi, HAVING mi?
WHERE satırları gruplamadan önce, HAVING grupları gruplamadan sonra süzer. Toplam üzerinden koşul (ör. 100 binin üzerindeki şehirler) HAVING ile yazılır.
SELECT Sehir, SUM(Tutar) AS Toplam
FROM Siparisler
WHERE Yil = 2026
GROUP BY Sehir
HAVING SUM(Tutar) > 100000;
SQL
NULL ile = kullanmayın
NULL bir değer değil, bilinmeyendir; Kolon = NULL hiçbir satır döndürmez. IS NULL / IS NOT NULL kullanın, boşları göstermek için COALESCE ile yedek değer verin.
SELECT Ad, COALESCE(Telefon, 'Yok') AS Telefon
FROM Musteriler
WHERE Eposta IS NULL;
SQL
Sorgunun çalışma sırasını bilin
SQL yazıldığı sırayla değil şu sırayla işlenir: FROM → WHERE → GROUP BY → HAVING → SELECT → ORDER BY. Bu yüzden SELECT’te verdiğiniz takma adı WHERE içinde kullanamazsınız.
Yapay Zekâ
İyi bir istemin 4 parçası
Amaç (ne istiyorsunuz), Bağlam (neden ve kimin için), Kaynak (hangi dosya veya veri) ve Beklenti (biçim, uzunluk, ton). Dördünü de yazdığınızda ilk yanıt çoğunlukla işinize yarar.
Gelecek haftaki yönetim toplantısına hazırlanıyorum. Ekteki satış raporunu 5 maddede özetle; teknik olmayan bir yönetici ekibine sunacağım, sade bir dil kullan.
Yapay Zekâ
Örnek verin, sonra düzeltin
İstediğiniz çıktıdan küçük bir örnek göstermek uzun açıklamalardan daha etkilidir. İlk yanıtı beğenmezseniz baştan yazmak yerine ‘daha kısa yap’, ‘tablo olarak ver’ gibi ek isteklerle düzeltin.
Yapay Zekâ
Sonucu mutlaka kontrol edin
Yapay zekâ akıcı ama yanlış bilgi üretebilir. Rakamları, tarihleri ve kaynakları doğrulayın; özellikle formül ve kod önerilerini küçük bir veriyle deneyin.
Yapay Zekâ
Hassas veriyi paylaşmayın
Kişisel veri, müşteri bilgisi ve gizli belgeleri yalnızca kurumunuzun onayladığı araçlarla kullanın. Gerekirse veriyi anonimleştirip örnek veriyle çalışın.
Yapay Zekâ
Excel formülünü yapay zekâya yazdırın
Sütun adlarını ve istediğiniz sonucu açıkça tarif edin; Excel sürümünüzü ve Türkçe işlev adları istediğinizi belirtin. Gelen formülü birkaç satırda test edin.
Excel 365 Türkçe kullanıyorum. A sütununda tarih, B’de bölge, C’de tutar var. 2026 yılı Ege bölgesi toplamını veren formülü yaz.
Access ve VBA
Her modülün başına Option Explicit
Option Explicit, tanımlanmamış değişken kullanımını engeller. Yazım hatası yapılmış bir değişken adı sessizce yeni değişken olmaz; hatayı derleme anında görürsünüz.
Option Explicit
Sub Ornek()
Dim toplam As Double
toplam = 0
End Sub
Access ve VBA
Select ve Activate kullanmayın
Kaydedilmiş makrolar her şeyi seçerek çalışır, bu da kodu yavaşlatır. Hücre ve sayfalara doğrudan başvurun; uzun işlemlerde ekran güncellemeyi kapatın.
Application.ScreenUpdating = False
Worksheets("Rapor").Range("A1").Value = "Toplam"
Application.ScreenUpdating = True
Access ve VBA
Access’te parametre sorgusu
Ölçüt satırına köşeli parantez içinde bir soru yazın; sorgu her çalıştığında değeri kullanıcıdan ister. Aynı sorguyu farklı tarih veya şehirler için yeniden yazmanız gerekmez.
[Başlangıç tarihini girin:]
Access ve VBA
Düzenli olarak Sıkıştır ve Onar
Access dosyaları kullanıldıkça şişer. Dosya → Bilgi → Veritabanını Sıkıştır ve Onar ile boyutu küçültün; öncesinde mutlaka yedek alın.
Office
Word’de stillerle içindekiler
Başlıklarınızı Başlık 1, Başlık 2 stilleriyle biçimlendirin. Başvurular → İçindekiler ile tablo tek tıkla oluşur, sayfa numaraları değişince Tabloyu Güncelleştir yeterlidir.
Office
PowerPoint’te Asıl Slayt
Logo, yazı tipi ve renkleri her slaytta tek tek değiştirmek yerine Görünüm → Asıl Slayt’ta bir kez ayarlayın; tüm sunuma uygulanır.
Office
Outlook’ta Hızlı Adımlar
Sık yaptığınız ‘taşı, okundu işaretle, yanıtla’ gibi işlemleri Hızlı Adımlar’a kaydedin; tek tıkla çalıştırın.
Excel
Hata yerine anlamlı sonuç: EĞERHATA (IFERROR)
#SAYI/0!, #YOK gibi hatalar raporu bozar. Formülü EĞERHATA içine alarak hata durumunda 0, boş ya da açıklayıcı bir metin gösterin.
=EĞERHATA(B2/C2; 0)
=IFERROR(B2/C2, 0)
Excel
Fazla boşlukları KIRP (TRIM) ile temizleyin
Başka sistemlerden gelen veride baştaki, sondaki ve çift boşluklar aramaların eşleşmemesine yol açar. Yardımcı sütunda KIRP kullanıp sonucu değer olarak yapıştırın.
=KIRP(A2)
=TRIM(A2)
Excel
Listeyi tek hücrede birleştirin
METİNBİRLEŞTİR (TEXTJOIN), bir aralıktaki değerleri seçtiğiniz ayraçla tek metinde toplar. İkinci bağımsız değişkeni DOĞRU (TRUE) yaparsanız boş hücreler atlanır.
=METİNBİRLEŞTİR(", "; DOĞRU; A2:A10)
=TEXTJOIN(", ", TRUE, A2:A10)
Excel
İş günü sayısını hesaplayın
TAMİŞGÜNÜ (NETWORKDAYS) iki tarih arasındaki iş günlerini hafta sonlarını çıkararak sayar. Resmî tatilleri ayrı bir listede tutup üçüncü bağımsız değişken olarak verin.
=TAMİŞGÜNÜ(A2; B2; Tatiller[Tarih])
=NETWORKDAYS(A2, B2, Tatiller[Tarih])
Excel
Ayın son gününü bulun: SERİAY (EOMONTH)
SERİAY, bir tarihten belirli ay sonra ya da önceki ayın son gününü verir. Vade, dönem sonu ve aylık raporlarda çok işe yarar.
=SERİAY(A2; 0)
=EOMONTH(A2, 0)
Excel
Çok koşullu sınıflandırma: ÇOKEĞER (IFS)
İç içe EĞER (IF) yazmak yerine ÇOKEĞER ile koşulları sırayla yazın. Son koşulu DOĞRU (TRUE) yaparsanız ‘diğer tüm durumlar’ için varsayılan sonuç vermiş olursunuz.
=ÇOKEĞER(B2>=90; "A"; B2>=70; "B"; DOĞRU; "C")
=IFS(B2>=90, "A", B2>=70, "B", TRUE, "C")
Excel
Süresi geçenleri otomatik boyayın
Koşullu Biçimlendirme → Yeni Kural → ‘Formül kullan’ ile tüm satırı boyayabilirsiniz. Sütun harfinin önüne $ koymayı unutmayın.
=$D2<BUGÜN()
=$D2<TODAY()
Excel
Açılır liste ile hatasız veri girişi
Veri → Veri Doğrulama → Liste seçeneğiyle hücreye yalnızca belirlediğiniz değerlerin girilmesini sağlayın. Kaynağı bir Tablo sütunu yaparsanız liste kendiliğinden büyür.
Excel
Başlıkları sabitleyin
Görünüm → Bölmeleri Dondur → Üst Satırı Dondur ile aşağı kaydırırken başlıklar ekranda kalır. Yazdırırken her sayfada tekrarlamak için Sayfa Düzeni → Başlıkları Yazdır’ı kullanın.
Excel
Yalnızca değerleri yapıştırın
Formül sonuçlarını sabitlemek için kopyalayıp Ctrl+Alt+V ile Özel Yapıştır’ı açın, ardından Değerler’i seçin. Rapor paylaşmadan önce dış bağlantıları böyle temizleyebilirsiniz.
Excel
Yinelenenleri silmeden önce işaretleyin
Giriş → Koşullu Biçimlendirme → Hücre Kurallarını Vurgula → Yinelenen Değerler ile tekrarları önce görün. Emin olduktan sonra Veri → Yinelenenleri Kaldır’ı kopyası alınmış veride kullanın.
Excel
Tek formülle özet: GRUPLAÖLÇÜT (GROUPBY)
Microsoft 365’teki GRUPLAÖLÇÜT işlevi, özet tablo kurmadan veriyi gruplayıp toplar. Kaynak değiştikçe sonuç kendiliğinden güncellenir; yenilemeye gerek kalmaz.
=GRUPLAÖLÇÜT(Satislar[Bölge]; Satislar[Tutar]; TOPLA)
=GROUPBY(Satislar[Bölge], Satislar[Tutar], SUM)
Excel
Metni parçalara ayırın: METİNBÖL (TEXTSPLIT)
Ad soyad, adres ya da “;” ile ayrılmış listeleri Metni Sütunlara Dönüştür sihirbazına girmeden böler. Sonuç kaynak hücreyle birlikte güncellenir.
=METİNBÖL(A2; " ")
=TEXTSPLIT(A2, " ")
Excel
Ayraçtan önce ve sonra: ÖNCEKİMETİN (TEXTBEFORE)
Bir işaretten önceki ya da sonraki metni almak için PARÇAAL (MID) ve BUL (FIND) ile uğraşmayın. E-posta adresinden kullanıcı adını ve alan adını tek formülle ayırın.
=ÖNCEKİMETİN(A2; "@")
=SONRAKİMETİN(A2; "@")
=TEXTBEFORE(A2, "@")
=TEXTAFTER(A2, "@")
Excel
Uzun formülleri LET ile adlandırın
LET ile ara sonuçlara ad verirsiniz. Aynı hesap formülde bir kez yapılır; formül hem daha hızlı çalışır hem de okunması kolaylaşır.
=LET(toplam; TOPLA(B2:B100); hedef; 50000;
EĞER(toplam>=hedef; "Hedef tuttu"; hedef-toplam))
=LET(toplam, SUM(B2:B100), hedef, 50000,
IF(toplam>=hedef, "Hedef tuttu", hedef-toplam))
Excel
İstediğiniz sütunları seçin: SÜTUNSEÇ (CHOOSECOLS)
Büyük bir tablodan yalnızca gereken sütunları, istediğiniz sırada getirir. Rapor ya da çıktı sayfası hazırlarken kopyala-yapıştırın yerini alır.
=SÜTUNSEÇ(Satislar; 1; 4; 2)
=CHOOSECOLS(Satislar, 1, 4, 2)
Excel
Sayı ve tarih dizisi: SIRALI (SEQUENCE)
SIRALI ile 1’den 12’ye numara ya da her ayın ilk günü gibi dizileri tek formülle üretin. Takvim, plan ve şablon hazırlamada çok işe yarar.
=TARİH(2026; SIRALI(12); 1)
=DATE(2026, SEQUENCE(12), 1)
Power BI
Ölçü mü, hesaplanmış sütun mu?
Toplam, oran, ortalama gibi seçilen filtreye göre değişmesi gereken her şey ölçü olmalıdır. Hesaplanmış sütun satır bazında bir kez hesaplanır ve modeli büyütür; yalnızca dilimleyici veya gruplamada kullanacağınız değerler için tercih edin.
Power BI
Satır saymak için COUNTROWS
Bir tablodaki satır sayısı için COUNTROWS kullanın. Boş değerlerden etkilenmez ve niyetinizi açıkça gösterir.
Sipariş Sayısı = COUNTROWS ( Satislar )
Power BI
Toplamları kendi ölçünüzle yazın
Alanı görsele sürükleyince oluşan otomatik toplam yerine açık bir ölçü yazın. Ölçüyü her raporda tekrar kullanır, biçimini (₺, %) bir kez ayarlarsınız.
Toplam Satış = SUM ( Satislar[Tutar] )
Power BI
Geçen yılla karşılaştırma
Tarih tablonuz hazırsa önceki yılın aynı dönemini tek satırda hesaplayabilirsiniz. Ardından değişim yüzdesini DIVIDE ile bulun.
Geçen Yıl Satış =
CALCULATE ( [Toplam Satış], SAMEPERIODLASTYEAR ( Tarih[Tarih] ) )
Power BI
Dilimleyiciye göre değişen başlık
SELECTEDVALUE, tek bir değer seçiliyse onu, değilse sizin belirlediğiniz metni döndürür. Bu ölçüyü kart ya da görsel başlığında kullanın.
Başlık = "Bölge: " & SELECTEDVALUE ( Bolge[Ad], "Tümü" )
Power BI
Çift yönlü ilişkilerden kaçının
İlişkilerde çapraz filtre yönünü tek yönlü bırakın. Çift yönlü ilişkiler beklenmedik sonuçlara ve yavaşlığa yol açabilir; gerçekten gerekiyorsa ölçü içinde CROSSFILTER ile sınırlı kullanın.
Power BI
Aylık dosyaları klasörden birleştirin
Veri Al → Klasör ile aynı yapıdaki tüm Excel/CSV dosyalarını tek tabloda toplayın. Yeni ay dosyasını klasöre atıp Yenile demeniz yeterli olur.
Power BI
Yavaş görseli Performance Analyzer ile bulun
Görünüm sekmesindeki Performance Analyzer (Performans Analizcisi) her görselin ne kadar sürede çizildiğini gösterir. En yavaş görselden başlayarak ölçüleri ve görsel sayısını sadeleştirin.
Power BI
Görsel hesaplamalarla kümülatif toplam
Görsel hesaplamalar, modele ölçü eklemeden doğrudan görselin üzerinde hesap yapmanızı sağlar. Kümülatif toplam, hareketli ortalama ve önceki satırla fark birkaç kelimeyle yazılır.
Kümülatif = RUNNINGSUM ( [Toplam Satış] )
Power BI
Ölçünüzü DAX sorgu görünümünde test edin
DAX sorgu görünümünde bir ölçünün sonucunu rapor sayfası kurmadan tablo olarak görebilirsiniz. Hatalı sonucun nedenini bulmanın en hızlı yolu budur.
EVALUATE
SUMMARIZECOLUMNS (
Tarih[Yıl],
"Satış", [Toplam Satış]
)
Power BI
Alan parametresiyle seçimi kullanıcıya bırakın
Modelleme sekmesindeki alan parametresiyle kullanıcı, aynı grafikte Satış, Kâr ya da Adet arasında dilimleyiciden geçiş yapar. Onlarca kopya görsel yerine tek görsel yeterli olur.
Power BI
Hesaplama gruplarıyla tekrarı bitirin
YTD, Geçen Yıl ve Değişim % gibi hesapları her ölçü için ayrı ayrı yazmayın. Model görünümünde bir hesaplama grubu oluşturun; tüm ölçülere birden uygulanır.
YTD = CALCULATE ( SELECTEDMEASURE (), DATESYTD ( Tarih[Tarih] ) )
Power BI
Artımlı yenileme ile büyük tablolar
Milyonlarca satırlık tabloyu her gün baştan yüklemeyin. RangeStart ve RangeEnd parametreleriyle filtre kurup artımlı yenilemeyi açın; Service yalnızca yeni dönemi yeniler.
= Table.SelectRows ( Kaynak, each [Tarih] >= RangeStart and [Tarih] < RangeEnd )
Power BI
Raporu PBIP proje olarak saklayın
Power BI proje biçimi (.pbip) raporu ve modeli okunabilir metin dosyaları olarak kaydeder. Değişiklikleri karşılaştırmak, ekipçe çalışmak ve sürüm takibi yapmak kolaylaşır.
SQL
Eşleşmeyen kayıtları LEFT JOIN ile bulun
Siparişi olmayan müşterileri bulmak için LEFT JOIN yapıp sağ tablodaki anahtarın NULL olduğu satırları süzün.
SELECT m.MusteriAdi
FROM Musteriler m
LEFT JOIN Siparisler s ON s.MusteriId = m.Id
WHERE s.Id IS NULL;
SQL
Büyük tabloda önce küçük deneyin
Sorguyu geliştirirken ilk birkaç yüz satırla çalışın. SQL Server’da TOP, Oracle’da FETCH FIRST kullanılır.
-- SQL Server
SELECT TOP 100 SiparisNo, Tutar FROM Siparisler;
-- Oracle
SELECT SiparisNo, Tutar FROM Siparisler
FETCH FIRST 100 ROWS ONLY;
SQL
UPDATE ve DELETE’ten önce SELECT
Değiştireceğiniz satırları önce aynı WHERE koşuluyla SELECT ederek görün. Satır sayısı beklediğiniz gibiyse işlemi bir transaction içinde çalıştırın.
BEGIN TRAN;
UPDATE Urunler SET Fiyat = Fiyat * 1.10 WHERE Kategori = 'A';
-- sonucu kontrol edin, sonra:
COMMIT; -- ya da ROLLBACK;
SQL
CASE ile sınıflandırma
CASE ifadesi sorgu içinde koşula göre yeni bir sütun üretir; Excel’deki EĞER’in SQL karşılığıdır.
SELECT SiparisNo, Tutar,
CASE WHEN Tutar >= 10000 THEN 'Büyük'
WHEN Tutar >= 1000 THEN 'Orta'
ELSE 'Küçük' END AS Segment
FROM Siparisler;
SQL
Tarih aralığında >= ve < kullanın
Saat bilgisi de tutan tarih sütunlarında BETWEEN son günün saatli kayıtlarını kaçırabilir. Başlangıç için >=, bitiş için bir sonraki günün < koşulunu yazın.
WHERE SiparisTarihi >= '2026-01-01'
AND SiparisTarihi < '2026-02-01'
SQL
Uzun sorguları WITH ile adımlara bölün
CTE (WITH) ile ara sonuçlara isim verin. Sorgu yukarıdan aşağı okunur hale gelir, hata ayıklamak kolaylaşır.
WITH AylikSatis AS (
SELECT MONTH(Tarih) AS Ay, SUM(Tutar) AS Toplam
FROM Siparisler GROUP BY MONTH(Tarih)
)
SELECT * FROM AylikSatis WHERE Toplam > 50000;
SQL
Takma adlarla okunaklı sorgular
Tablolara kısa takma adlar verip sütunları bu adlarla yazın. Birden çok tablo birleştirdiğinizde hangi sütunun nereden geldiği hemen anlaşılır.
SELECT m.Ad, s.Tarih, s.Tutar
FROM Musteriler AS m
JOIN Siparisler AS s ON s.MusteriId = m.Id;
SQL
Her müşterinin son siparişi: ROW_NUMBER
Pencere fonksiyonu ROW_NUMBER, her grup içinde satırları numaralar. Numarası 1 olan satırı seçerek her müşterinin en son kaydını alt sorgu karmaşası olmadan bulursunuz.
SELECT MusteriID, SiparisNo, SiparisTarihi
FROM (
SELECT MusteriID, SiparisNo, SiparisTarihi,
ROW_NUMBER() OVER (PARTITION BY MusteriID
ORDER BY SiparisTarihi DESC) AS Sira
FROM Siparisler
) s
WHERE Sira = 1;
SQL
Önceki ayla fark: LAG
LAG bir önceki satırın değerini getirir. Aylık satışları önceki ayla karşılaştırmak için kendi kendine birleştirme (self join) yazmanız gerekmez.
SELECT Ay, Satis,
Satis - LAG(Satis) OVER (ORDER BY Ay) AS Fark
FROM AylikSatis;
SQL
Değerleri tek satırda toplayın: STRING_AGG
Bir müşterinin aldığı ürünleri ya da bir departmandaki çalışanları virgülle ayrılmış tek satırda gösterir. SQL Server 2017 ve sonrasında kullanılabilir.
SELECT Departman,
STRING_AGG(AdSoyad, ', ') AS Calisanlar
FROM Personel
GROUP BY Departman;
SQL
Hatasız dönüşüm: TRY_CAST
Metin sütunundaki tek bir hatalı değer CAST ile tüm sorguyu durdurur. TRY_CAST dönüştüremediği değer için hata vermez, NULL döndürür; sorunlu kayıtları da böylece kolayca bulursunuz.
SELECT Kod, TRY_CAST(Tutar AS decimal(18,2)) AS Tutar
FROM Aktarim
WHERE TRY_CAST(Tutar AS decimal(18,2)) IS NULL;
SQL
Toplam içindeki payı bulun: SUM() OVER()
Pencere olarak kullanılan SUM, gruplamadan genel toplamı her satıra getirir. Her bölgenin toplam satış içindeki yüzdesini alt sorgu yazmadan hesaplarsınız.
SELECT Bolge, Satis,
100.0 * Satis / SUM(Satis) OVER () AS PayYuzde
FROM BolgeSatis;
SQL
Birden çok sütunda en büyük: GREATEST
SQL Server 2022 ile gelen GREATEST ve LEAST, aynı satırdaki birden çok sütunun en büyüğünü ya da en küçüğünü verir. Uzun CASE ifadelerine gerek kalmaz.
SELECT Urun,
GREATEST(Ocak, Subat, Mart) AS EnYuksekAy
FROM CeyrekSatis;
Yapay Zekâ
Ona bir rol verin
‘Deneyimli bir finans analisti olarak’ ya da ‘yeni başlayan bir kullanıcıya anlatır gibi’ demek yanıtın dilini ve derinliğini belirgin şekilde değiştirir.
Deneyimli bir İK uzmanı olarak, aşağıdaki ilan metnini daha kapsayıcı ve kısa hale getir.
Yapay Zekâ
Çıktının biçimini siz belirleyin
Tablo, madde listesi, e-posta taslağı ya da en fazla 100 kelime gibi bir biçim isteyin. Sütun adlarını da yazarsanız sonucu doğrudan Excel’e yapıştırabilirsiniz.
Sonucu Ürün | Sorun | Öneri sütunlarından oluşan bir tablo olarak ver.
Yapay Zekâ
Büyük işi adımlara bölün
Tek seferde uzun bir rapor istemek yerine önce taslak başlıkları, sonra her bölümü ayrı ayrı isteyin. Her adımda yönlendirdiğiniz için sonuç daha isabetli olur.
Yapay Zekâ
Varsayımlarını yazdırın
Analiz ya da hesap istediğinizde ‘kullandığın varsayımları ve eksik bilgileri ayrıca listele’ deyin. Hatalı bir varsayımı erkenden yakalarsınız.
Yapay Zekâ
Kendi istem kütüphanenizi tutun
İşe yarayan istemleri bir belgede saklayın ve köşeli parantezli boşluklarla şablona çevirin. Ekip olarak paylaşınca herkes aynı kalitede sonuç alır.
[Toplantı notları] metnini özetle; kararları, sorumluları ve tarihleri ayrı bir tabloda ver.
Yapay Zekâ
Excel’de Copilot için veriyi hazırlayın
Copilot, başlıkları net ve boş satır/sütun içermeyen, Tablo olarak biçimlendirilmiş verilerle en iyi sonucu verir. Sütun adlarını anlaşılır yazın.
Yapay Zekâ
Toplantı notlarından görev listesi
Uzun notları yapay zekâya verip kim, ne, ne zaman sorularına göre düzenlemesini isteyin. Sonucu paylaşmadan önce isim ve tarihleri kontrol edin.
Bu notlardan görev listesi çıkar: Görev | Sorumlu | Son tarih. Belirsiz olanları ayrıca belirt.
Access ve VBA
Adlarda boşluk ve Türkçe karakter kullanmayın
Tablo, alan ve değişken adlarında boşluk ve ç, ğ, ı, ö, ş, ü kullanmamak sorgu ve kodlarda sorun çıkmasını önler. SiparisTarihi gibi bitişik yazım tercih edin.
Access ve VBA
İlişkilerde Bilgi Tutarlılığı
İlişki kurarken ‘Bilgi Tutarlılığına Zorla’ seçeneğini işaretleyin. Böylece olmayan bir müşteriye sipariş girilemez, kayıtlar sahipsiz kalmaz.
Access ve VBA
Son dolu satırı bulun
Veri eklenecek satırı sabit yazmak yerine kodla bulun. Böylece makro her veri boyutunda çalışır.
Dim sonSatir As Long
sonSatir = Cells(Rows.Count, "A").End(xlUp).Row
Access ve VBA
With ile kısa ve hızlı kod
Aynı nesneye arka arkaya erişiyorsanız With bloğu kullanın; kod hem kısalır hem okunur olur.
With Worksheets("Rapor").Range("A1")
.Value = "Satış Raporu"
.Font.Bold = True
.Font.Size = 14
End With
Access ve VBA
Hataları yakalayın
Beklenmedik bir hata kullanıcının önüne VBA penceresi çıkarmasın. Hata yakalama bloğuyla anlaşılır bir mesaj gösterin.
Sub Ornek()
On Error GoTo Hata
' ... kodunuz ...
Exit Sub
Hata:
MsgBox "İşlem tamamlanamadı: " & Err.Description
End Sub
Office
Biçim Boyacısına çift tıklayın
Biçim Boyacısı’na tek tıklamak biçimi bir kez, çift tıklamak istediğiniz kadar uygular. Bitince Esc’ye basın. Word, Excel ve PowerPoint’te aynı şekilde çalışır.
Office
Sayfa sonu için Ctrl+Enter
Word’de yeni sayfaya geçmek için Enter’a basıp boş satır eklemeyin; Ctrl+Enter ile sayfa sonu koyun. Metin değişse de düzen bozulmaz.
Office
Nesneleri Hizala ve Dağıt
PowerPoint’te birden fazla şekli seçip Şekil Biçimi → Hizala menüsünden hizalayın ve eşit aralıkla dağıtın. Göz kararı yerleştirmeye göre çok daha düzgün görünür.
Office
Sunumda Sunucu Görünümü
Slayt gösterisinde Sunucu Görünümü notlarınızı, sıradaki slaytı ve süreyi yalnızca size gösterir. Alt+F5 ile doğrudan bu görünümde başlatabilirsiniz.
Office
Outlook kuralları ile otomatik klasörleme
Belirli kişilerden ya da konulardan gelen e-postaları Kurallar ile otomatik olarak klasörlere taşıyın. Gelen kutunuz yalnızca dikkat gerektirenlerle kalır.
Office
Ek yerine bağlantı paylaşın
Dosyayı OneDrive ya da SharePoint’e kaydedip bağlantısını paylaşın. Herkes aynı güncel sürüm üzerinde çalışır, e-postalarda onlarca kopya oluşmaz.
Raporlama
Doğru grafiği seçin
Zaman içindeki değişim için çizgi, kategorileri karşılaştırmak için çubuk, bir bütünün parçaları için az dilimli pasta ya da yığılmış çubuk kullanın. Emin değilseniz çubuk grafik çoğu zaman en anlaşılır seçenektir.
Raporlama
Çubuk grafikte eksen sıfırdan başlasın
Çubuk grafikte dikey ekseni sıfır dışında bir değerden başlatmak küçük farkları olduğundan büyük gösterir ve okuyanı yanıltır.
Raporlama
Başlıkta mesajı söyleyin
‘Bölge Bazında Satışlar’ yerine ‘Ege satışları 3. çeyrekte %12 arttı’ gibi bir başlık, okuyanın grafikte neye bakması gerektiğini hemen anlatır.
Raporlama
Rengi vurgu için kullanın
Her çubuğu farklı renge boyamak yerine öne çıkarmak istediğiniz değeri renkli, diğerlerini gri yapın. Göz doğrudan önemli olana gider.
Raporlama
Bir sayfada az ama öz görsel
Bir rapor sayfasında 5–6 görseli geçmeyin. En önemli göstergeyi sol üste koyun; ayrıntıyı alt sayfalara ya da detaya inme özelliğine bırakın.
Raporlama
Sayıları okunur hale getirin
Yönetici raporlarında 1.234.567,89 yerine 1,2 Mn gibi yuvarlanmış değerler gösterin. Excel’de özel sayı biçimiyle değeri değiştirmeden görünümü kısaltabilirsiniz.
#.##0,0.. "Mn"
Hadi başlayalım
Kurumunuza özel eğitimi birlikte planlayalım.
Formu doldurun ya da e-posta gönderin; ihtiyacınıza uygun eğitimi ve süreyi birlikte belirleyelim.
E-posta
Web
Format
Sınıf içi · Uzaktan
Eğitim Talep Formu
Bilgilerinizi bırakın, en kısa sürede dönüş yapayım.